thanh sắc

Định nghĩa

Danh từ (cũ):
- Âm nhạc và sắc đẹp của phụ nữ: Từ dùng để chỉ chung giọng hát hay (thanh) và nhan sắc đẹp (sắc) của người phụ nữ, thường trong ngữ cảnh nói về sự ham thích, đam mê.

Ví dụ sử dụng

Danh từ:
- Vị quan lớn ngày xưa nổi tiếng là kẻ ham mê thanh sắc. (Vị quan lớn ngày xưa nổi tiếng là người đam mê âm nhạc và sắc đẹp.)
- Câu chuyện cổ tích thường cảnh báo về những người chỉ biết chìm đắm trong thanh sắc. (Câu chuyện cổ tích thường cảnh báo về những người chỉ biết chìm đắm trong âm nhạc và nhan sắc.)

Các cách sử dụng nâng cao

Từ này chủ yếu được dùng trong văn chương, sử sách hoặc lối nói trang trọng, mang sắc thái cổ xưa (cũ). Nó thường xuất hiện trong các cụm từ cố định để phê phán hoặc miêu tả thú vui ham mê của một người, đặc biệt là nam giới, đối với phụ nữ đẹp và âm nhạc.

Biến thể và từ gần giống

Thanh (danh từ): Âm thanh, giọng nói, giọng hát.
- Giọng ca thanh thoát. (Giọng hát trong trẻo, thanh thoát.)
Sắc (danh từ): Vẻ đẹp, nhan sắc, màu sắc.
- Sắc đẹp nghiêng nước nghiêng thành. (Vẻ đẹp làm đổ nước nghiêng thành.)

Từ đồng nghĩa

Âm sắc: Thường chỉ chất lượng của âm thanh, nhưng trong một số ngữ cảnh văn chương có thể dùng với nghĩa gần.
Nhan sắc: Chỉ vẻ đẹp của người phụ nữ (thường không bao hàm yếu tố âm thanh/giọng hát như "thanh sắc").

Lưu ý

"Thanh sắc" là một từ Hán Việt, ghép bởi hai yếu tố "thanh" (âm thanh, giọng) và "sắc" (vẻ đẹp, nhan sắc). Trong tiếng Việt hiện đại, từ này ít được dùng trong giao tiếp thông thường mà chủ yếu xuất hiện trong văn học, lịch sử hoặc khi nói về quá khứ.
Không nên nhầm lẫn với từ "thanh sắc" trong lĩnh vực âm nhạc kỹ thuật (chỉ âm sắc/timbre của nốt nhạc), mặc dù cách viết giống nhau nhưng ngữ cảnh và nghĩa hoàn toàn khác. Ở đây, nghĩa được giải thích là nghĩa cổ phổ biến trong tiếng Việt.